Post Tagged ‘religie’

Een veel gehoord argument om religie te rechtvaardigen is dat het noodzakelijk zou zijn voor moraal. Dat wil zeggen, zonder religie kunnen mensen geen onderscheid maken tussen goed en kwaad. Het is dan misschien onmogelijk te bewijzen dat God bestaat, maar het geloof maakt ons tot betere wezens, zo is de redenatie. Met andere woorden, religie is een nuttige illusie. In hoeverre is deze bewering juist?

Onlangs vernam ik uit betrouwbare bron dat sommige strenge christenen geen onderdak wilden geven aan Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog, omdat dit tegen de wil van God zou zijn. Met strenge christenen bedoel ik diegenen die de Bijbel als het onfeilbare woord van God zien en de tekst letterlijk interpreteren. Ik ben bekend met de doctrine van passieve gehoorzaamheid van de christelijke denker Augustinus, maar dit gaat wel heel ver. De doctrine van passieve gehoorzaamheid stelt dat politieke autoriteit een straf van God is op de zonde, en dat ongehoorzaamheid enkel is toegestaan als wetten rechtstreeks tegen het christendom ingaan. Maar Joden, nota bene het volk van God, die vervolgd worden, mogen toch wel in bescherming worden genomen tegen een volkerenmoord?

Ik besloot de schriften erop na te slaan. Romeinen 13 vers 1 zegt het volgende: “Alle ziel zij den machten, over haar gesteld, onderworpen; want er is geen macht dan van God, en de machten, die er zijn, die zijn van God geordineerd.” Deze tekst laat weinig ruimte over voor interpretatie. Er is geen macht dan van God, dus ook Adolf Hitler was zo bezien een instrument in Gods hand. In Romeinen 13 vers 2 wordt gedreigd met straf voor diegenen die tegen de macht ingaan: “Alzo dat die zich tegen de macht stelt, de ordinantie van God wederstaat; en die ze wederstaan, zullen over zichzelven een oordeel halen.”  ‘Ware’ christenen dienen de overheid die over hen gesteld is dus altijd te gehoorzamen, zelfs als die overheid gruwelijkheden begaat.

Het moge duidelijk zijn dat slechts een kleine minderheid van de christenen bovengenoemde teksten zo letterlijk neemt en ze op deze wijze interpreteert. Veel christenen hebben wel onderdak aan Joden gegeven en ze zo uit handen van de Nazi’s gered. Deze christenen lieten hun gezonde verstand en gevoel zwaarder wegen dan religieuze dogma’s. Maar dit voorbeeld toont wel aan dat een dogmatische opvatting van religie juist het tegenovergestelde is van moraal. Dit verwoordt Multatuli heel treffend in Het gebed van den onwetende:

Ik zie niet in waartoe een God ons dient, in ’t scheiden
Van ’t booze en ’t goede. Integendeel! Wie ’t goede doet
Opdat een God hem loonen zou, maakt juist daardoor
Het goede tot iets kwaads, tot handel. En wie boosheid vliedt,
Uit vrees voor de ongenade van dien God is… laf!

De essentie van moraal is dat we die dingen doen waarvan we denken dat ze goed zijn. Niet omdat we daarvoor een beloning krijgen of straf ontlopen, maar slechts omdat we het goede willen doen. We hebben geen religie nodig om moreel te handelen. Of misschien toch wel..

“When I do good, I feel good. When I do bad, I feel bad. That’s my religion.” ~ Abraham Lincoln

Jaap van Ark

Advertenties

“Het klopt dat ik geloof dat er binnen de islam geen plaats is voor andere religies, omdat de islam de enige ware religie is. Elke moslim hoort een fundamentalist te zijn, letterlijk stevig gegrondvest op de fundamenten van zijn religie. Doe je dat niet, dan geloof je niet echt en ben je een hypocriet.”

Deze quote uit de krant voor goed volk is van Maiwand al-Afghani, de man die veel stof deed opwaaien door zijn ‘extremistische’ optreden bij Knevel en Van den Brink. In dezelfde krant zegt Hasan Küçük, gemeenteraadslid in Den Haag: “Er zijn geen orthodoxe, liberale of gematigde moslims. Je kunt ook niet ‘een beetje’ in Allah geloven”. Hiermee wordt een grote denkfout over religie aan de kaak gesteld. Een ‘ware gelovige’ is namelijk per definitie een fundamentalist, een extremist of hoe je het beestje ook wil noemen.
Een ‘ware christen’ zou precies hetzelfde zeggen. Homofilie is een grote zonde en iedereen die niet in onze God gelooft zal voor eeuwig branden. Het christendom is de enige ware godsdienst en iedereen die anders denkt zit fout. Waarom? Omdat het in de Bijbel staat, en de Bijbel is onfeilbaar.

Religies als de islam en het christendom zijn per definitie extremistisch. Het probleem is niet hun aanhangers, maar de religie zelf. In zowel de Koran als de Bijbel staan dingen die niet te rijmen zijn met onze westerse opvattingen over vrijheid en mensenrechten. Beide religies hebben als hoofddoel het verspreiden van hun geloof op aarde. Zoveel mogelijk zondaren bekeren tot het ‘ware geloof’. De manier waarop doet er niet toe, indoctrinatie en geweld worden niet geschuwd.
Als je oprecht in iets gelooft is het volkomen begrijpelijk dat je dit met andere mensen wil delen. Net zoals ik mijn opvattingen graag met anderen deel, maar om indoctrinatie en geweld te gebruiken gaat me ietwat ver. Tegenwoordig nemen veel ‘gelovigen’ hun heilige boeken niet meer zo serieus. Ze proberen hun geloof wat op te leuken en de scherpe kantjes eraf te halen. Het lijkt er sterk op dat zelfs religie aan evolutie onderhevig is.

Toch heb ik meer respect voor ‘orthodoxen’ die zich strikt aan hun heilige boek houden, dan voor ‘gematigden’ die alles in een politiek correct vaatje proberen te gieten. ‘Orthodoxe gelovigen’ zijn extreem kortzichtig, maar ze zijn in ieder geval principieel. ‘Gematigde gelovigen’ zijn daarentegen vooral hypocriet.

Jaap van Ark